Pagtatapos 2005

Pangulong Emerlinda Román, Chanselor Sergio Cao, mga miyembro ng Lupon ng mga Rehente, mga dekano ng iba’t ibang kolehiyo, mga miyembro ng kaguruan, Mga miyembro ng diplomatic corps, Ginoong Ryan Cayabyab, mga natataing bisita, aming minamahal na mga magulang, at mga nagsipagdalo…

Mga kapwa kong nagsipagtapos…

Magandang gabi sa inyong lahat.

Hanggang ngayon ay kinikilabutan pa rin ako sa tuwing madadaanan ko si Oblê. Iyong mga pagkakataong madadaanan ko siya sa hapon at papalubog ang araw. Madalas galing akong Philcoa, kaya bababa ako sa kanto ng University Avenue at Academic Oval para maglakad papuntang Mass Comm. Sa pagdaan ko sa tapat niya ay mayroong ilang segundong kaming dalawa lang ang nandoon at walang ibang dumadaan. Iyon ang mga sandaling sumasagi sa isip ko ang realidad ng aking pagiging taga-UP. Mga sandali na pinaghalong ka-astigan, ka-angasan, takot, pagmamalaki, kaba, yabang, pagpapakumbaba, at lugod…

Sa madaling salita, ilang segundo na para akong nasisiraan. Pero mabilis lang naman ang mga sandaling iyon. Isang bugso ng mga imahe, mga sipi ng musika at kulay… para akong nag-e-MTV pag dumadaan doon. Isang sandali na kaming dalawa lang ni Oblê. Bakit kaya ako nagkakaganoon? Kayong mga kapwa ko iskolar ng bayan, nararamdaman niyo rin ba iyon? Isa pa yan… “Iskolar ng bayan.” Pag naririnig ko ang mga katagang iyon… tumitindig ang balahibo ko. Bakit kaya? Bakit ganoon na lang ang epekto ng mga iyan sa akin?

Hindi ako OA. Sadya lang sigurong matindi ang naitanim sa akin na pagpapahalaga at pagtatangi para sa Unibersidad ng Pilipinas. Siguro dahil bata pa lang ako eh pinapangarap ko nang dito makapag-tapos. Siguro dahil ang tatay ko, dito rin gradweyt. Siguro dahil dito sa UP ko natagpuan ang tunay na ibig sabihin ng pag-aalay ng sarili.

Kung tutuusin, ang angking galing ng mga taga-UP ay bunga ng pagbabayanihan ng sambayanang Pilipino. Ang ating edukasyon ay natustusan mula sa bulsa ng mga kababayang nagbabayad ng buwis. Ang ating kaalaman ay bunga ng mga butil ng karunungang ipinunla ng ating mga guro. Ang ating pagkatao ay hinulma ng ating pamilya, mga kaibigan at komunidad. Kumbaga’y ang bawat isa sa ating mga nagtatapos ngayon ay isang buklod ng mga buong-pusong pag-aalay ng napakaraming tao.

Natutunan ko sa aking kapatid na si Biboy na ang pinakamalapit na salitang Pilipino para sa Oblation ay Pahinungód. Ang Pahinungód ay Cebuano para sa Oblation o offering. Ang una kong naiisip pag sinasabi ang salitang ito ay ang org ng mga taong boluntaryong nag-aalay ng kanilang oras at kagalingan. Hindi ako naging member ng UP Pahinungód pero hanga ako sa gawain nila. Hindi lamang iisang beses ko nadaanan ang mga poster nila, at nabalitaan ang naging problema nila noong nakaraang taon. Marami rin sa atin ang hindi nakasali rito. Siguro ito ay dahil sa hindi pa lang tayo handa nang una tayong tawagin. Ngunit sa aking palagay, ang tunay an espirito ng Pahinungód ay isinasabuhay ng bawat isko at iska sa iba’t ibang paraan. Lahat tayo rito ay kayang mag-alay ng sarili nang buong-buo dahil ito ay isang katangian na hinuhubog ng UP. Ang bawat isa sa atin ay nakapagbigay nang todo-todo sa kahit isang bagay man lamang sa buong pamamalagi sa campus. Maging sa thesis niya, sa org niya, sa STS report… basta. Ito ang hinihingi ng UP sa bawat estudyante nito, sa bawat pagkakataon. Ibigay mo ang todo mo, ang lahat-lahat mo… o huwag na lang. Ibuhos mo ang lahat o umuwi ka na lang, hindi ka pang-UP.

Sa ating pagtatapos, nawa’y mas isabuhay natin ang espirito ng Pahinungod. Tayo ay mag-alay ng ating mga sarili ng buong-buo. Hindi ko iminumungkahi ang pagpapaka-martir. Ibang usapan ang hayaan mong pagsamantalahan ang iyong galing at kakayahan. Sa kalibre natin, mas nararapat ngang mag-dahan-dahan tayo sa pagpili ng kung saan natin iaalay ang ating galing at diwa… sa kung anong bagay ang ating paghuhusayin. Nakalulungkot mang aminin, ngunit walang kasiguruhan na pagkakuha ng edukasyong UP ay matinong tao na ang labas mo.

Alam kong hindi rin maiiwasan ang pagtutunggali ng praktika at prinsipyo lalo na sa mga bagong graduate tulad natin. Ngunit lagi nating tandaan na lahat tayo ay pipili ng prayoridad sa buhay… at walang maling prayoridad. Mahalaga rin na iyong gawin ang makapagbibigay ng kabuuan at saysay sa iyo. Maaring ang unahin mo ay ang iyong pamilya, o sariling karera o bayan… walang makapaghuhusga sa pipiliin mong maging prayoridad; ngunit kailangang kaya mo itong panindigan. Ang mahalagang tandaan ay hindi iisa ang ating responsibilidad. Mayroon tayong pananagutan sa ating kapwa, sa ating pamilya, sa ating sarili at sa ating bayan. Mayroon tayong responsibilidad na tugunan sa abot ng ating makakaya ang lahat ng mga ito.

Balikan natin ng sandali ang aming moment ni Oblê … ang tanong ko kanina ay bakit nga ba ako nagkakaganon? Sa aking palagay, ito ay dahil kusang sumasagot ang aking damdamin sa tuwing nakikita ko ang mga simbolo’t senyales ng UP para sa pag-aalay ng sarili. Sila’y naririyan lamang, tumatawag sa atin, nagpapaalala at humihikayat… ang ating mga diwa at pagkatao naman ay sumasagot at tumutugon. Ako parang MTV. Ikaw, kinikilabutan. Siya, naluluha. Kaniya-kaniyang moment lang yan… pero lahat tayo nararanasan yun. Aminin man natin o hindi.

Pag dumagundong na ang unang mga kuwerdas ng UP Naming Mahal pagkatapos manalo ng UP Maroons… pag nadadaan ka sa Oblation… pag naririnig mong tinatawag kang “iskolar ng bayan…” Ngunit ang mas mahalaga ay kung ano ang ginagawa natin sa mga pagkakataong iyon. Atin bang pinagdadaig ang apoy na nasisindihan ang ating kamalayang Pahinungod o palagi ba itong ningas kugon lamang?

Magagaling tayo. Alam na natin yan. Ngunit ang kagalingang hindi naisasabuhay sa paglilingkod at pagbabahagi ng sarili ay walang saysay. Isang hungkag na selebrasyon ito kung ipagdiriwang lamang natin ang ating galing at katalinuhan, at matapos nito ay hindi naman ibabahagi. Ang pagtatapos na ito ay nagkakaroon ng natatanging halaga dahil ito ay nagsisilbing pagpapaalala sa ating mga iskolar ng bayan, tungkol sa Pahinungód ng bawat isa.